Özürlü ücretlerinde vergi indiriminin tahakkuku

2012 yılı yasal tahakkuk parametrelerinin ilk uygulaması, Ocak 2012 ayı ücretleri olacaktır. Ücretlilerin gelir vergisine tabi gelirlerin vergilendirilmesinde esas alınan tarife, 2012 takvim yılı gelirlerinin vergilendirilmesinde esas alınmak üzere ve 26.12.2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 280 seri no'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile aşağıdaki şekilde yeniden belirlenmiş bulunuyor. Buna göre gelir vergisi dilimleri:

10.000 TL'ye kadar % 15

25.000 TL'nin 10.000 TL'si için 1.500 TL, fazlası % 20

58.000 TL'nin 25.000 TL'si için 4.500 TL (ücret gelirlerinde 88.000 TL'nin

25.000 TL'si için 4.500 TL), fazlası % 27

58.000 TL'den fazlasının 58.000 TL'si için 13.410 TL (ücret gelirlerinde 88.000 TL'den fazlasının 88.000 TL'si için 21.510 TL), fazlası % 35 olarak belirlenmiştir.

Sakatlık indirimi de Birinci Derece özürlüler için 770.-TL, İkinci Derece özürlüler için 380.-TL, Üçüncü Derece özürlüler için, 180.-TL olarak belirlenmiştir. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31'inci maddesinde yer alan bu sakatlık indirimi tutarları, Gelir Vergisi hesaplamasına esas matrah tutarından, yani Gelir Vergisi Matrahından indirilmektedir. Şöyle ki, öncelikle sigorta primine esas taban ve tavan matrahlar dikkate alınarak brüt aylık ücret tutarı üzerinden sosyal sigorta prim tutarları işçi payı hesaplanıp, brüt ücret tutarından hesaplanan sosyal sigorta prim tutarları indirildiğinde, bulunan tutar, aylık gelir vergisi matrahıdır ve sakatlık indirimi de bu matrah tutardan indirim sağlamaktadır. 2012 takvim yılında uygulanmak üzere, birinci derece sakatlar için 770.-TL, ikinci derece sakatlar için 380.-TL, üçüncü derece sakatlar için 180.-TL olarak tespit edilmiş bulunduğuna göre, diyelim ki üçüncü derece bir özürlü için, 180.-TL olan indirim uygulandığını varsayarsak, bulunan gelir vergisi matrah tutarından bu 180.-TL'lik indirim tutarı indirildikten sonra, uygulanacak gelir vergisi oranı üzerinden (örneğin %15 oranı üzerinden) Ocak 2012 ayı gelir vergisi tutarı hesaplanacaktır. Tabii ki AGİ de dikkate alınacaktır, bu hesaplamada. Üçüncü derece özürlü için, yani yüzde 40-59 arası sakatlık oranındaki bir asgari ücretli özürlü çalışan, 2012 yılı Ocak ayında hesaplanacağı gibi, emsali çalışana göre, her ay 57.-TL daha az vergi ödemiş olacaktır.

Vergi indirimine esas özür oranlarını şöylece tekrarlayabiliriz:

I-Çalışma gücünün %80'inden fazlasını (%80 dâhil) kaybeden birinci derece sakat,

II-Çalışma gücünün %60'ından fazlasını (%60 dâhil) kaybeden ikinci derece sakat,

III-Çalışma gücünün %40'ından fazlasını (%40 dâhil) kaybeden üçüncü derece sakat.

Tekrarlamak gerekirse, çalışma gücünün asgari % 80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece sakat, asgari % 60'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece sakat, asgari % 40'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece sakat sayılır ve aşağıda sakatlık dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir.

Bazı 2012 yasal tahakkuk parametreleri

*Yemek muafiyet tutarı, 11,70 TL'dir.

*Bilindiği üzere 01 Ocak 2012 – 30 Haziran 2012 döneminde uygulanacak asgari ücret tutarı, 886,50 TL'dir. SGK taban tutarı, 886,50 TL; SGK tavan tutarı da 5762,40 TL'dir.

*01 Temmuz – 31 Aralık 2012 döneminde uygulanacak asgari ücret tutarı, 940,50 TL'dir. SGK taban tutarı, 950,50 TL; SGK tavan tutarı da 6.113,40 TL'dir.

Ücret tahakkuklarında bu parametreler uygulanacaktır.

* * *

Kıdem tazminatımı nasıl alabilirim?

Yılmaz GÜLMÜŞ: Tahsin Bey, ben, bir işyerinde 26.05.2009 tarihinden beri çalışmaktayım. Ücret yetersizliğinden dolayı istifa etmeyi düşünüyorum. Kıdem tazminatımı alabilir miyim veya nasıl alabilirim?

C: İşverenden istenen ücret alınamadığı için istifa etmek, kıdem tazminatını alabilme imkânı vermez. Bilindiği üzere bu istifa şekliyle işverenden kıdem tazminatı talep edilemez. Sadece en az 15 yıllık sigortalılık süresini ve 3600 prim ödeme günün doldurulduğuna ilişkin yazı, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınıp işverene ibraz edilebiliyorsa; yaş beklenirken işten ayrılarak işverenden kıdem tazminatı istenebilir.

İsteğe bağlı sigortalı ödemelerim nasıl dikkate alınacak?

ahcan491: Emekliliğe başvurdum, tahsis no verildi, ama isteğe bağlı SSK gün ve primlerim SGK sistemine girilmemiş; girilmesi için belge asıllarını SGK'na dilekçe ekinde verdim. Sisteme girilmemiş gün sayısını eksikliğinden dolayı talebim red edilir mi? Eğer red edilirse ve idarece, eksik gün ve primlerim red tarihinden sonra bilgisayara girilmesi halinde, tahsis başvuru tarihinde şartlarım tamam olduğundan, emeklilik hakkım ilk tahsis tarihinden itibaren mi geçerli, yoksa yeni müracaattan itibaren mi geçerlidir? Yeni müracaat gerekir mi?

C: Okuyucum, isteğe bağlı sigorta aylık prim ödemelerine ilişkin belge asıllarını dilekçesi ekinde SGK'na verdiğine göre, bunların kayda alınması ve prim ödeme gün sayısına katılması işlemlerinin sonucu da takip edilmelidir. Eğer bunlar işlendikten sonra, okuyucumun emeklilik başvurusu öncesi dönem ödemeleri itibariyle, emeklilik şartları tamamlanmış ise, yeni müracaat gerekmeksizin emekliliği sağlanabilecektir. Eğer emekliliği hakkındaki hesaplamasında yanlışlık varsa, prim ödeme günü ve diğer emeklilik şartları yönünden noksanlıklarını tamamlayıp, tekrar başvurması halinde emeklilik durumu yeniden değerlendirilecektir.

Özürlü vergi indiriminden nasıl yararlanırım?

Şahin AY: Tahsin ağabey, 2012 vergi indirimi ne kadar? Üçüncü derece özürlüyüm. Asgari ücret alıyorum. Ama bana ne kadar gelir vergisi indirimi veriliyor? Maaş bordrosunda yazmıyor. Muhasebeye soruyorum, vergi indiriminden faydalanıyorsun, deniyor; ama ne kadarı elime geçiyor? Bilmiyorum. Özel sektör olduğu için söylemiyorlar. Ağabey, ne zaman varsam, bordronu ver bakim, diyorlar. Hesap kitap ediyorlar, 30-35 fazla var, alıyor musun? Diyorlar. Ben, fazla mesai de yapıyorum. Fazla mesaiyi %50 zamlı veriyorlar, kanuna göre. Doğru, tamam. Aşağıdaki sorularıma cevap verebilir misiniz?

1-Sakatlık derecem, 3. 2012 yılı sakatlık indirimi, asgari ücretle çalışan ve maaş bordrolu işçinin eline ne kadar geçer sizce?

2-Fazla mesaiyle çalışan işçinin sakatlık indirimi artar mı? Yani eline fazla ücret geçer mi?

3-Geriye dönük vergi indirim ücretini hala alamadım; nasıl alacağım, kim ödeyecek? Aradan 5 yıl geçmiş durumda. İstediğim zaman alma durumum var mı? Sizce maliyeden mi isteyeceğim; yoksa işyerinden mi?

Sizlere şimdilik sorularım bu kadar. Köşenizde veya internet köşenizde bu sorularıma cevaplarınızı bekliyorum. Yazılarınızı gazetemiz Yeni Şafak'ta sizleri her hafta takip ediyorum. Ama haftada bir yazılarınız az oluyor, en az iki gün olmalı.

C: Okuyucum Şahin Beyin bu sorularına cevaplarımız, aşağıdadır:

1-Yazımda belirttiğim üzere, 2012 takvim yılında uygulanmak üzere, birinci derece özürlüler için 770.-TL, ikinci derece özürlüler için 380.-TL, üçüncü derece özürlüler için 180.-TL olarak tespit edilmiş bulunmaktadır. Şahin Bey, üçüncü derece özürlü olduğu için, 180.-TL'lik özürlü vergi indiriminin uygulanması gerekmektedir. Bunun için özürlü raporuyla Maliye Bakanlığı'na başvurularak özürlü indirimi uygulanabilir yazısı alınması gerekmektedir. Aşağıda bu işlemler anlatılacaktır. Yukarıda yazımda anlatıldığı gibi, bulunacak gelir vergisi matrah tutarından bu 180.-TL'lik indirim tutarı indirildikten sonra, uygulanacak gelir vergisi oranı üzerinden (örneğin %15 oranı üzerinden) Ocak 2012 ayı gelir vergisi tutarı hesaplanacaktır. Tabii ki AGİ de dikkate alınacaktır, bu hesaplamada. Üçüncü derece özürlü için, yani yüzde 40-59 arası özürlülük oranındaki bir asgari ücretli özürlü çalışan, 2012 yılı Ocak ayında hesaplanacağı gibi, emsali çalışana göre, her ay 57.-TL daha az gelir vergisi ödeyecek ve aynı ücret düzeyindeki normal işçiye göre eline daha fazla net ödeme yapılacaktır. Ancak Şahin Beyin Maliye Bakanlığından özürlü indiriminden yararlanma yazısı, henüz alınmış olmadığından, sözkonusu özürlü indiriminden yararlanması mümkün değildir.

2-Fazla mesaiyle çalışan işçinin sakatlık indiriminde değişiklik olmaz. Yani Maliye Bakanlığı yazısı alınmışsa, üçüncü derece özürlü için 2012 yılında uygulanabilecek ve yıl boyunca değişmeyecek olan 180.-TL'lik özürlü indirimi tutarı, oluşacak gelir vergisi matrahından indirilecektir. Bu durumda fazla çalışma ücreti tahakkuku halinde, 180.-TL'lik özürlü indirimi tutarı artmayacağından, Şahin Beyin eline özürlü indirimi nedeniyle fazla ücret geçmeyecektir.

3-Şahin Bey, aşağıda belirtildiği şekilde Maliye Bakanlığı'na özürlü gelir vergisi indiriminden yararlanma başvurusu yapmalıdır. Eğer Maliye Bakanlığı, Şahin Beye (ve çalıştığı işverene) özürlü gelir vergisi indiriminden yararlanabileceğini bildirirse, tebellüğ tarihinden itibaren yararlanabilecek; geriye doğru yararlanamayacaktır.

Özürlü Hizmet Erbabı İçin Başvuru Evrakları:

-Çalıştığı işyerinden alınacak çalıştığına dair işveren tarafından imzalanıp kaşelenmiş dilekçe (dilekçe örneği aşağıda yer almaktadır).

-Nüfus cüzdanı fotokopisi,

-1 Adet Fotoğraf

-İlgili Yönetmeliğe uygun Sağlık Kurulu Raporu olanlar için rapor aslı yada noter tasdikli örneği

-Müracaat formu - Dilekçe(Dilekçe örneği, aşağıda yer almaktadır.)

DİLEKÇE ÖRNEĞİ :

OSMANİYE VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI'NA

(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 2454 sayılı Kanunla değişik 31'inci maddesi ile getirilen Sakatlık İndirimi'nden istifade etmek istiyorum.

Dilekçeme ilişkin Nüfus Cüzdanı ve çalıştığım işyerinden aldığım çalışma belgem ilişiktedir.

Gerekli işlemin yapılması hususunu saygılarımla arz ederim.

Tarih...../...../.........

İmza

Daha önce Başvuruda bulundunuz mu? Evet Hayır

BAŞVURU YAPANIN

Adı ve Soyadı :...............................................................

İkametgah Adresi :...............................................................

................................................................

................................................................

Telefon Numarası :...............................................................

Çalıştığı İşyerinin

Adı ve Unvanı :...............................................................

İşyeri Adresi :...............................................................

................................................................

Telefon Numarası :...............................................................

Çalıştığı İşyerinin

Bağlı Olduğu Vergi Dairesi

(İşçi Stopajı Yönünden) :...............................................................

Mal Müdürlüğü :...............................................................

Saymanlık :...............................................................

İşyeri Vergi Numarası :...............................................................

BAŞVURUDA İSTENEN BELGELER

1) Çalıştığı İşyerinden Bu İşyerinde Çalıştığına Dair (tarihli, imzalı, kaşeli) Yazı

2) Nüfus Cüzdanı

3) 1 Adet Fotoğraf

4) Yönetmeliğe Uygun Rapor Aslı veya Noter Tasdikli Sureti (Yok İse Hastaneye Kurumumuzca Sevk Yapılacaktır)

*( Hastanece veya Başka Bir Kurumca Aslı Gibidir Onaylı Suretler Geçersizdir.)

BAKMAKLA YÜKÜMLÜ OLDUĞU (ÇOCUK, EŞ, ANA VE BABA) ÖZÜRLÜ İSE ADINA MÜRACAAT ETMENİZ HALİNDE İSTENEN BELGELER

1) Çalıştığı İşyerinden Bu İşyerinde Çalıştığına Dair (tarihli, imzalı, kaşeli) Yazı

2) Çalışanın Kendisinin ve Bakmakla Yükümlü Olduğu Özürlü Kişinin Nüfus Cüzdanı

3) Çalışanın Kendisinin ve Bakmakla Yükümlü Olduğu Özürlü Kişinin 1'er Adet Fotoğrafı

4) Yönetmeliğe Uygun Rapor Aslı ( yok ise hastaneye kurumumuzca sevk yapılacaktır)

5)Bakmakla Yükümlü Olduğunu Gösterir Belge ( Müstahaklık Belgesi)

OSMANİYE VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI'NA

Gelir ve Kurumlar Vergileri Müdürlüğü

.............................................isimli personelimiz.....................sigorta sicil numarası ile...../.../...... tarihinden itibaren işyerimizde çalışmaya başlamış olup halen görevine devam etmektedir.

Sakatlık indiriminden faydalanması için gereğinin yapılmasını arz ederim.

ADRES:

Tarih.../.../2012

İşyeri yetkilisi

İmza Kaşe

Vergi Dairesi Numarası :

Vergi Sicil Numarası :